Yn dilyn gorfoledd y penwythnos diwethaf o guro’r Crysau Duon, colli o 29-26 fu hanes Cymru yn erbyn Awstralia yn Stadiwm Principality o flaen torf o 66,307.
Ers i’r Crysau Cochion hawlio’r fuddugoliaeth gofiadwy o 40-6 yng Nghwpan y Byd yn Ffrainc dair blynedd yn ôl, mae’r Wallabies bellach wedi ennill y pedair gornest ddiwethaf rhwng y ddwy wlad. Hon oedd eu buddugoliaeth gyntaf yn Hemisffer y Gogledd ers iddyn nhw guro Cymru o 52-10 ddwy flynedd yn ôl.
Hon oedd gornest olaf Cymru ym Mhencampwriaeth y Cenhedloedd cyn y gemau terfynol yn Twickenham y penwythnos nesaf.
Yn dilyn y golled fain heno, bydd Steve Tandy a’i garfan yn wynebu Japan am y 5ed safle am 1.10pm ddydd Sadwrn, gwta dair wythnos wedi i Gymru eu curo o 28-21 yn Stadiwm Principality.
Fe ddewisodd Tandy yn un pymtheg cychwynnol ag y gwnaeth ar gyfer y gêm yn erbyn Japan ar gyfer gornest heddiw tra i Brif Hyfforddwr Awstralia Les Kiss, wneud 5 newid i’w dîm gollodd o 15-12 ym Murrayfield chwe niwrnod ynghynt.
Gan bod Max Llewellyn yn ennill cap rhif 16 i’w wlad heddiw, ynghyd â 92 cap Gareth ei dad, mae’r teulu Llewellyn bellach wedi curo cyfanswm capiau’r teulu Quinnell o safbwynt y nifer o weithiau y mae tadau a meibion wedi cynrychioli Cymru.
Ond dechrau digon anffodus gafodd Max i’r ornest wrth iddo dderbyn cerdyn melyn am dacl anghyfreithlon wedi llai na dau funud o chwarae.
Erbyn yr amser i ganolwr Caerloyw ddychwelyd i’r maes, doedd dim pwyntiau ar y sgorfwrdd o hyd, a phedwar dyn ar ddeg Cymru ddaeth agosaf at sgorio ddwywaith yn ystod y cyfnod hwnnw.
Penderfynodd Eric Gauzins y dyfarnwr teledu bod Louis Rees-Zammit wedi colli rheolaeth o’r bêl wrth dirio wedi 8 munud ac yn ystod ymosodiad nesaf y Crysau Cochion, llwyddodd amddiffyn Awstralia i atal Dewi Lake rhag tirio cais agoriadol y noson.
Yn anffodus daeth y cais cyntaf hwnnw i’r ymwelwyr pan garlamodd Taniela Tupou dros y gwyngalch wedi 20 munud o chware. Ychydig funudau ynghynt roedd hi’n ymddangos fod y prop wedi taro Alex Mann, ond penderfynodd Luc Ramos nad oedd hi’n drosedd.

Dri munud wedi hynny tro Tomos Williams oedd cael ei ddal i fyny wedi iddo groesi llinell gais Awstralia a chosbwyd y Cymry am beidio â chymryd eu cyfleoedd yn ystod yr hanner awr agoriadol.
Er gwaetha goruchafiaeth y Cymry o ran tiriogaeth a meddiant, bachwr Awstralia Brandon Paenga-Amosa oedd y nesaf i sgorio 8 munud cyn yr egwyl. Daeth y cais hwnnw o sgarmes symudol effeithiol – pumed y bachwr yn ei wyth gêm ryngwladol ddiwethaf. Llwyddodd Ryan Lonergan gyda’r trosiad i agor bwlch o 12 pwynt rhwng y timau.
Efelychu camp Paenga-Amosa wnaeth Dewi Lake yn symudiad olaf y cyfnod cyntaf, i ychwanegu at ei gais yn erbyn y Crysau Duon wythnos ynghynt, ac yn dilyn trosiad Sam Costelow, 5 pwynt oedd yn gwahanu’r timau ar yr egwyl.
Hanner Amser: Cymru 7 Awstralia 12

Er bod yr asgellwr Max Jorgensen wedi rhedeg yn glir i sgorio trydydd cais Awstralia 6 munud wedi troi, taro’n ôl – a hynny’n fuan – wnaeth y Cymry.
Yn dilyn sgarmes symudol oedd yn cynnwys yr olwyr – Dewi Lake gododd o waelod y pentwr cyrff am ei ail gais o’r noson.
Bum munud wedi hynny roedd y Crysau Cochion ar y blaen am y tro cyntaf.
Yn dilyn rhediad gwefreiddiol Louis Rees-Zammit, plymiodd Blair Murray’n orfoleddus i hawlio trydydd cais y Cymry. Anel gywir Sam Costelow roddodd ddeubwynt o fantais i’r tîm cartref.

Dim ond am 10 munud y llwyddodd y tîm cartref i ddal eu gafael ar eu mantais gan i’r canolwr Len Ikitau hawlio pwynt bonws i’r Wallabies. Ychwanegodd Carter Gordon y trosiad i’w gwneud hi’n 26-21.
Mewn gêm brawf gampus a chystadleuol, ychwanegodd Gordon gôl gosb allweddol gyda 7 munud ar ôl – olygodd bod angen i’r Cymry sgorio ddwywaith yn hwyr.
Cafodd y Cymry gais gyda 90 eiliad yn weddill wrth i Ryan Elias hawlio pwynt bonws i’r Crysau Cochion tra roedd capten Awstralia Harry Wilson yn y cell callio – ond methiant fu eu holl ymdrechion i sgorio unwaith eto ac felly Awstralia oedd yn dathlu ar y chwiban olaf.
Roedd cais Elias yn golygu bod 15 o 32 cais diwethaf y Cymry wedi cael eu sgorio gan chwaraewyr y rheng flaen.
Er gwaetha’r golled hon, bydd Kane James yn cofio’r diwrnod am weddill ei ddyddiau, gan iddo gael ei alw o’r fainc yn Stadiwm Principality am y tro cyntaf i ychwanegu at y cap yr enillodd yn Ariannin dros yr haf.
O ganlyniad i fuddugoliaeth y Wallabies, mae Cymru’n ildio Tarian Raeburn i Awstralia ac mae carfan Les Kiss yn cadw’u gafael ar Dlws James Bevan.
Canlyniad: Cymru 26-29 Awstralia
Wedi’r chwiban olaf dywedodd Jac Morgan: “Roedd hi’n gêm galed ac roedden ni’n gwybod y byddai Awstralia’n gorfforol iawn. Fe gymron nhw eu cyfleoedd a phob clod iddyn nhw am hynny.
“Fe frwydron ni am yr 80 munud ond fe adawon ni gwpl o geisiau mas yna.
“Ar ôl y fuddugoliaeth yn erbyn y Crysau Duon yr wythnos ddiwethaf, ac eto heddiw, ry’n ni wedi dangos ein bod ni’n gallu cystadlu gyda phrif dimau’r byd a dylen ni fod yn falch iawn o hynny.”
Pencampwriaeth y Cenhedloedd 2026
Sadwrn, 4 Gorffennaf: Fiji 24-39 Cymru
Sadwrn, 11 Gorffennaf: Ariannin 35-21 Cymru
Sadwrn, 18 Gorffennaf: De Affrica 43-0 Cymru
Sadwrn, 7 Tachwedd: Cymru 28- 21Japan
Sadwrn, 14 Tachwedd: Cymru 35-28 Seland Newydd
Sadwrn, 21 Tachwedd: Cymru 26-29 Awstralia
